มารู้จักกับงานศพของญี่ปุ่นแบบดั้งเดิม

  • ประเพณี
  • วัฒนธรรม
  • ครั้งหนึ่งเพื่อนต่างชาติของฉันได้เสียชีวิตลง ซึ่งฉันก็แปลกใจมากที่งานศพของเธอได้ถูกจัดขึ้นสองสัปดาห์หลังจากที่เธอเสียชีวิต เพราะในประเทศญี่ปุ่นจะไม่รอนานถึงสองสัปดาห์

    วันนี้ฉันจะแนะนำให้คุณรู้จักพิธีจัดงานศพแบบญี่ปุ่น ซึ่งรูปแบบพิธีการและวัฒนธรรมอาจจะแตกต่างกันไปในแต่ละท้องที่ เพราะฉะนั้นสิ่งที่จะปรากฏต่อไปนี้อาจจะไม่ครอบคลุมทั้งหมด

    สึยะ Tsuya – (通夜)

    สึยะจะถูกจัดขึ้นหนึ่งวันก่อนงานศพ ณ บ้านของผู้เสียชีวิตหรือสถานที่จัดงานศพ และมักจะจัดภายในหนึ่งถึงสามวันหลังจากเสียชีวิตแล้ว ครอบครัว ญาติ และเพื่อนสนิทของผู้เสียชีวิตจะมารวมตัวกันที่บ้านของครอบครัวผู้เสียชีวิตในคืนก่อนงานศพ ในระหว่างพิธีสึยะร่างของผู้เสียชีวิตจะถูกวางลงบนฟูกนอนโดยมีผ้าขาววางคลุมใบหน้า ครอบครัวและเพื่อนของผู้เสียชีวิตจะนั่งอยู่รอบ ๆ และพูดคุยเกี่ยวกับเรื่องราวของผู้เสียชีวิต

    คำว่า สึยะ หมายถึง ผ่านค่ำคืน ซึ่งในอดีตผู้คนจะสวดมนต์ตลอดวันตลอดคืนโดยที่จะจุดธูปไว้ตลอดเวลา แต่ในปัจจุบันพิธีนี้จะถูกจัดในตอนเย็นโดยใช้เวลาเพียงไม่กี่ชั่วโมง

    งานศพ/ โซชิกิ (Soshiki – 葬式)

    วันถัดมาหลังจากพิธีสึยะ งานศพจะถูกจัดขึ้นในสถานที่สำหรับจัดงานศพ ซึ่งเป็นตัวเลือกที่คนส่วนใหญ่เลือกใช้ในปัจจุบัน ในอดีตงานศพจะถูกจัดขึ้นที่บ้านของผู้เสียชีวิต พระจะสวดมนต์เพื่อให้วิญญาณผู้ตายได้ไปสู่สรวงสวรรค์ ผู้ที่มาเข้าร่วมงานศพจะแต่งกายด้วยชุดสีดำตั้งแต่ศีรษะจรดปลายเท้า ถือลูกประคำเอาไว้ในมือ และสิ่งที่ไม่ควรลืมคือ โคเดน หรือเงินที่แขกมอบให้กับญาติเป็นการแสดงความเคารพ โดยปกติเงินนี้จะบรรจุในซองจดหมายพิเศษสำหรับงานศพโดยเฉพาะ และจะมอบให้กับญาติตรงทางเข้าพิธี หลังจากเสร็จสิ้นพิธี ร่างของผู้เสียชีวิตจะถูกย้ายไปเผายังฌาปนสถาน และครอบครัวจะเก็บเศษกระดูกที่เหลือจากการเผาโดยใช้ตะเกียบ

    ความสุขนั้นนิรันดร “Departures” (Okuribito – おくりびと)

    หนังเรื่อง “Departures” หรือ ชื่อไทย “ความสุขนั้นนิรันดร” น่าจะเป็นแหล่งข้อมูลที่ดีสำหรับคนที่สนใจวัฒนธรรมที่เกี่ยวข้องกับความตายของญี่ปุ่น หนังเรื่องนี้ไม่ได้เศร้าหรือชวนหดหู่ไปเสียหมด แต่แฝงไปด้วยอารมณ์ขัน ซึ่งน่าจะทำให้หลาย ๆ คนสนุกไปกับมันได้ไม่ยาก

    คำว่า “โอคุริบิโตะ” หมายถึง ‘คนส่ง’ ซึ่งจริง ๆ แล้วหมายถึงอาชีพของคนที่เตรียมร่างของผู้เสียชีวิตให้พร้อมสำหรับงานศพ ปัจจุบันอาชีพนี้หาได้ยากขึ้นทุกทีเพราะเทคโนโลยีที่ก้าวหน้านั้นทำให้ขั้นตอนเตรียมศพง่ายขึ้นและใช้ขั้นตอนน้อยลง เพราะฉะนั้น หากคุณต้องการทราบการทำงานของอาชีพนี้อย่างละเอียด ฉันขอแนะนำให้ลองหาหนังเรื่องนี้มาดู แต่ละวัฒนธรรมมีวิธีการจัดการกับความตายต่างกัน ลองเปรียบเทียบวัฒนธรรมของคุณกับของชาติอื่น ๆ ดู แล้วคุณอาจจะได้เรียนรู้อะไรใหม่ ๆ