Maneki-neko: Bạn biết gì về con mèo may mắn của Nhật Bản?

  • Lịch sử
  • Nghệ thuật
  • Truyền thống
  • Đời sống
  • Ở Nhật Bản, có rất nhiều điều được coi là tốt lành hay điềm lành, trong đó có một số vật dụng rất phổ biến, mà phổ biến nhất phải kể tới maneki-neko (招き猫-まねきねこ) có nghĩa đen là con mèo vẫy gọi. Con mèo với một chân trước giơ lên ​​như bàn tay trông như đang vẫy gọi mọi người. Trong quá khứ, một con mèo đã được xem xét là biểu tượng cho ngành công nghiệp sản xuất vải lụa (trồng dâu nuôi tằm dệt lụa) vì mèo giúp diệt chuột ăn cây dâu và tằm. Tuy nhiên, với sự suy thoái của ngành lụa, con mèo sau đó được xem là biểu tượng của sự may mắn cho các doanh nghiệp.

    Tùy thuộc vào chân (tay) mà maneki-neko nâng lên vẫy gọi mà ý nghĩa may mắn của nó được cho là khác nhau. Nếu bàn tay phải giơ lên, nó tượng trưng cho việc mang đến tài lộc và thành đạt. Ngược lại, khi tay trái giơ lên, nó biểu thị cho việc mang đến nhiều khách hàng. Dù vậy, nhiều người cho rằng cả hai bàn tay hiếm khi được giơ lên ​​vì nó được coi là một dấu hiệu của sự tham lam hoặc là giơ tay lên đầu hàng trong cam chịu. Trong khi đó cũng có những người nói rằng cả hai giơ tay là một lời mời bảo vệ một ngôi nhà hoặc một doanh nghiệp.

    Màu sắc khác nhau của maneki-neko và ý nghĩa tương ứng của chúng

    maneki-neko-meanings-of-colors

    Hầu hết các bức tượng maneki-neko đều có màu trắng nhưng tùy thuộc vào thị hiếu, truyền thống địa phương và ý nghĩa cụ thể gắn liền với các bức tượng nhỏ, màu sắc được thay đổi thành màu đen, đỏ hoặc vàng. Trong số các biến thể này, một con mèo đen được cho là nhìn rõ ngay cả vào ban đêm, do đó được coi là một con mèo có thể xua đuổi xui xẻo. Mặt khác, màu đỏ được cho là gây khó chịu với các ác thần đậu mùa và bệnh sởi, do đó, một maneki-neko màu đỏ được tin rằng có thể xua đuổi bệnh tật. Đối với các màu sắc khác được sử dụng cho các bức tượng maneki-neko, đây là ý nghĩa tương ứng của chúng:

    • Vàng – mang đến lợi lộc, tiền tài
    • Hồng – cải thiện tình duyên
    • Vàng – mang đến người bạn đời hợp ý cho hôn nhân
    • Xanh da trời – duy trì sự an yên trong gia đình và cầu mong thượng lộ bình an
    • Xanh lá – cầu thành công trong học tập, đi đâu đỗ đó
    • Màu da báo – từ “con báo” (豹 – hyou) có phát âm giống với từ “phiếu bầu” (票 – hyou) trong tiếng Nhật, vì vậy maneki-neko màu da báo rất được yêu thích bởi các chính trị gia cầu thật nhiều phiếu bầu trong các cuộc tuyển cử

    Bạn có biết rằng có một số địa điểm tham quan và sự kiện thú vị ở Nhật Bản có liên quan đến maneki-neko không? Hãy theo dõi tiếp bài viết này và khám phá chúng trong chuyến du lịch của bạn đến Nhật Bản, đặc biệt nếu bạn là người yêu mèo hoặc là fan hâm mộ của maneki-neko!

    Thành phố sản xuất nhiều maneki-neko nhất

    Tại Nhật Bản, có một số nơi nổi tiếng với việc sản xuất tượng maneki-neko như thành phố Seto (瀬戸市) ở tỉnh Aichi (愛知県) và thành phố Takasaki (高崎市) ở tỉnh Gunma (群馬県). Trong số này, nhà sản xuất hàng đầu của những bức tượng mèo trông rất dễ thương này là thành phố Tokoname (常滑市) ở tỉnh Aichi, và một trong những cơ sở sản xuất lâu đời nhất và lớn nhất trong số “Nihon Rokkoyo (日本六古窯)” nghĩa là “Sáu lò nung cổ của Nhật Bản”. Hầu hết các bức tượng maneki-neko được sản xuất tại Tokoname đều được làm từ gốm. Tuy nhiên, trong những năm gần đây, các phiên bản bằng nhựa đã trở nên phổ biến hơn, đặc biệt là các phiên bản chạy bằng pin hoặc năng lượng mặt trời có bàn tay di chuyển lên xuống theo kiểu vẫy gọi liên tục.

    Maneki-neko khổng lồ có tên Tokonyan ở thành phố Tokoname, tỉnh Aichi

    Ở Tokoname, có một bức tượng khổng lồ maneki-neko tên là Tokonyan (とこにゃん) rất nổi bật. Tên gọi này được quyết định sau một cuộc bình chọn từ cư dân thành phố được thực hiện vào mùa hè năm 2008. Tokonyan đang ngồi trên một bức tường ở phía nam của đường Tokoname Maneki-Neko (とこなめ招き猫通り) cao 3,8 mét và rộng 6,3 mét. Nếu bạn nhìn nó từ con đường bên dưới, có vẻ như Tokonyan đang nhìn bạn qua bức tường. Trước mặt Tokonyan, có hai con mèo gốm màu nâu đang nhìn lại nó như trong bức ảnh trên. Nếu bạn không nhìn kỹ, bạn có thể bị lầm tưởng rằng những bức tượng nhỏ trước mặt Tokonyan là những con mèo thực sự vì chúng có cùng kích thước với mèo thật!

    Phố Tokoname Maneki-Neko

     

    View this post on Instagram

     

    A post shared by @lovenorablack on


    Phố Tokoname Maneki-Neko là một con đường trải dài từ ga Tokoname (常滑駅) của tuyến Meitetsu (名鉄) đến Hội trường gốm thành phố Tokoname (常滑市陶磁器会館), là nơi-phải-ghé-thăm của những người yêu mèo. Tên của con phố này không phải là tên chính thức của nó mà chỉ là một biệt danh được đặt bởi chính quyền thành phố và người dân địa phương. Trên con phố này, có 39 con mèo gốm trên bức tường bê tông được chế tác bởi 39 nghệ nhân làm gốm thủ công. Khi bạn đi từ ga xe lửa đến hội trường gốm, bạn có thể tận hưởng một chuyến đi dạo thong thả trên con phố này trong khi ngắm nhìn và cảm nhận những bức tượng nhỏ xinh trong khoảng cách gần.

    Một số bức tượng nhỏ trên phố Tokoname Maneki-Neko với tên của người thợ chế tác và ý nghĩa tương ứng của chúng

    maneki-neko-street-meaning

    Bên cạnh vẻ ngoài trông rất khác nhau, 39 bức tượng mèo đều có ý nghĩa khác nhau theo ý định của người tạo ra chúng. Ví dụ, 7 bức tượng nhỏ trong bức ảnh trên có ý nghĩa riêng, lần lượt từ trái sang phải là, mong muốn một quá trình sinh nở suôn sẻ, tuổi thọ và sức khỏe, xua đuổi bệnh tật, an toàn du lịch, bảo vệ vật nuôi, phòng ngừa hoặc loại bỏ thảm họa, và thoát khỏi rắc rối. Để biết thêm chi tiết về những bức tượng nhỏ này trước khi đi bộ dọc theo con đường Tokoname Maneki-Neko, bạn hãy ghé thăm quầy thông tin du lịch tại ga Tokoname để lấy một cuốn sách hướng dẫn du lịch nhỏ nhé. Nó sẽ cho bạn biết hết ý nghĩa của 39 bức tượng đấy!
    Trang web của phố Tokoname Maneki-Neko *Chỉ có tiếng Nhật
    Bản đồ chỉ dẫn

    Tokotan – Linh vật của thành phố Tokoname

    tokotan-mascot

    Niềm đam mê của thành phố Tokoname với maneki-neko không dừng lại ở đấy, vì họ cũng sử dụng hình ảnh maneki-neko nổi tiếng như một yuru-kyara (ゆるキャラ – có nghĩa là “linh vật”) của họ. Tokotan (トコタン) thực chất ra mắt vào ngày 1 tháng 8 năm 2001 với tư cách là linh vật cho trường đua thuyền cao tốc ở Tokoname nhưng sau đó được chọn làm linh vật chính thức của thành phố để đánh dấu kỷ niệm 60 năm thành lập thành phố vào năm 2014. Trên trang web chính thức của thành phố Tokoname (*Có tiếng Nhật kèm bản dịch tự động bằng tiếng Anh và tiếng Việt), Tokotan được mô tả là một linh vật cao khoảng 2 mét, có sở thích gồm uống rượu sake địa phương bằng cách sử dụng đồ gốm của Tokoname, theo dõi các cuộc đua thuyền cao tốc và đi đến những nơi khác từ Sân bay Quốc tế Chubu Centrair (sân bay lớn nằm trong thành phố Tokoname). Thức ăn yêu thích của Tokotan gồm cơm dote donburi (どて丼), rong biển (のり) và nghêu asari (あさり).

    Để làm cho hồ sơ cá nhân của Tokotan thú vị hơn, chính quyền thành phố đã thực hiện một cuộc kêu gọi công khai những con mèo thực sự được đặt tên là Tokotan. Tám con mèo từ các địa điểm khác nhau trên toàn quốc đã được chọn là một phần của nhóm có tên Tokotan 8 (トコタン8), được trao chứng nhận và thẻ tên Tokotan. Nếu bạn tò mò muốn biết những con mèo nào là một phần của Tokotan 8, bạn có thể truy cập trang web này để xem ảnh và thông tin chi tiết. Tokotan cũng có một trang Twitter chính thứcLINE sticker để bạn có thể biết thêm về linh vật này.

    Trang web chính thức của thành phố Tokoname *Có tiếng Nhật và tiếng Anh
    Bản đồ chỉ dẫn

    Trang web chính thức của câu lạc bộ những người yêu maneki-neko
    Hiệp hội maneki-neko Nhật Bản

    association-for-manekineko-japan

    Nếu bạn là người yêu maneki-neko và muốn gặp gỡ những fan hâm mộ khác, có lẽ bạn sẽ rất vui khi biết rằng có một câu lạc bộ cho bạn tên là Hiệp hội maneki-neko Nhật Bản (日本招猫倶楽部), có trụ sở tại tỉnh Gunma. Câu lạc bộ được thành lập vào năm 1993 để tập hợp những người yêu thích maneki-neko, và hiện câu lạc bộ có thành viên trên toàn quốc. Nếu bạn trở thành thành viên, câu lạc bộ sẽ cung cấp 4 tạp chí câu lạc bộ cho các thành viên của mình với mức phí hai năm một lần là 3.000 yên. Không có yêu cầu đầu vào, phù hợp với mọi lứa tuổi, giới tính và quốc tịch. Tất cả bạn phải làm là nhận và điền mẫu đơn từ câu lạc bộ, rồi gửi lại cho họ sau khi hoàn thành với khoản thanh toán phí thành viên.

    Trang web của Hiệp hội maneki-neko Nhật Bản *Chỉ có tiếng Nhật

    Đón mừng ngày maneki-neko
    Maneki-neko no hi

    maneki-neko-festival

    Bạn có biết rằng có một ngày maneki-neko ở Nhật Bản không? Hiệp hội maneki-neko Nhật Bản chỉ định ngày 29 tháng 9 là maneki-neko no hi (招き猫の日) vì ngày này được đọc là “kuru (9) fu (2) ku (9)” (来る福) có nghĩa là “vận may sắp đến chỗ bạn”. Để kỷ niệm ngày này, có một số thành phố ở Nhật Bản thường tổ chức các sự kiện và lễ hội như thành phố Ise (伊勢市) ở tỉnh Mie (三重県), thành phố Seto ở tỉnh Aichi và thành phố Shimabara (島原市) ở tỉnh Nagasaki (長崎県).

    Trong số đó, lễ hội Kurufuku Maneki-neko Matsuri (来る福招き猫まつり) tại Okage Yokocho (おかげ横丁) của thành phố Ise sắp kỉ niệm năm thứ 25 được tổ chức vào năm 2019 này, nơi có rất nhiều tượng maneki-neko được bày bán cùng các sản phẩm liên quan khác. Ngoài ra còn có một điệu múa cộng đồng mà du khách có thể tham gia với người dân địa phương, cũng như sẽ có các sự kiện trải nghiệm việc chế tác và sáng tạo maneki-neko. Lễ hội diễn ra từ ngày 17 đến ngày 29 tháng 9. Cuối cùng nhưng không kém phần quan trọng, bạn đừng bỏ lỡ việc ghé thăm Kichou Shoufukutei (吉兆招福亭) nha! Đây là một cửa hàng quà lưu niệm có bán tất cả các loại tượng maneki-neko từ nhiều nơi trên toàn nước Nhật!

    Lễ hội Kurufuku Maneki-neko Matsuri ở thành phố Ise *Chỉ có tiếng Nhật
    Bản đồ chỉ dẫn

    Tại thành phố Shimabara, Kurufuku Maneki-neko Matsuri thậm chí còn được tổ chức “dài hơi” hơn ở thành phố Ise vì nó được tổ chức thường niên trong vòng một tháng, năm nay là từ ngày 14 tháng 9 đến ngày 14 tháng 10 năm 2019. Có đến 1.000 bức tượng maneki-neko sẽ được trưng bày tại địa điểm chính Shimabara Mizuyashiki (しまばら水屋敷) và xung quanh thành phố. Nếu bạn tình cờ có mặt ở những nơi này trong tháng 9, hãy nhớ nán lại những lễ hội hấp dẫn này được tổ chức để thể hiện tình yêu với maneki-neko nhé!

    Lễ hội Kurufuku Maneki-neko Matsuri ở thành phố Shimabara *Chỉ có tiếng Nhật
    Bản đồ chỉ dẫn

    Trải nghiệm nghệ thuật qua maneki-neko
    Bảo tàng nghệ thuật maneki-neko

    manekineko-museum

    Bạn có tưởng tượng được làm thế nào mà maneki-neko có thể trở thành vật trưng bày trong một bảo tàng nghệ thuật chưa? Tại thành phố Okayama (岡山市) thuộc tỉnh Okayama (岡山県), có một bảo tàng nghệ thuật maneki-neko (招き猫美術館) mà ở đó, maneki-neko được nâng lên tầm tác phẩm nghệ thuật. Giám đốc đầu tiên của bảo tàng này đã bị thu hút bởi các bức tượng maneki-neko, được coi là một hình thức nghệ thuật phổ biến ở Nhật Bản từ thời Meiji (明治時代) và bắt đầu thu thập các loại tượng maneki-neko khác nhau. Điều này cuối cùng đã dẫn đến việc thành lập bảo tàng nghệ thuật vào ngày 10 tháng 10 năm 1994 với bộ sưu tập phong phú của ông.

    Kể từ khi thành lập, bảo tàng đã tích cực tham gia vào việc tìm kiếm, nghiên cứu, thu thập, triển lãm và quảng bá maneki-neko. Có 700 trưng bày maneki-neko vĩnh viễn có nguồn gốc từ thời Meiji đến nay được làm từ nhiều loại vật liệu như giấy, gỗ, gốm, đá, đất và thiếc.

    Bên cạnh việc thưởng thức các triển lãm theo chủ đề hoặc theo mùa khác nhau tùy thuộc vào thời điểm bạn đến, bạn cũng có thể thử vẽ các bức tượng maneki-neko của riêng bạn được làm từ gốm. Tuy nhiên, bạn cần lưu ý rằng việc vẽ tượng này có phí 1.200 yên/ người, và chỉ được tổ chức vào cuối tuần và ngày lễ từ 10:30 sáng đến 5:00 chiều tại LUCKY CATS HOME, một không gian triển lãm khác nằm cùng khu. Nếu bạn có kế hoạch đến thăm trong một nhóm ít nhất 15 người, bạn có thể liên hệ trước với bảo tàng nghệ thuật để sắp xếp các lớp học cuối tuần hoặc các ngày trong tuần.

    Trong khi bạn ở đây, đừng quên ghé thăm cửa hàng quà lưu niệm của bảo tàng, nơi có bán nhiều loại tượng maneki-neko được sản xuất tại địa phương và các sản phẩm liên quan khác. Một số thiết kế được bán ở đây không thể được tìm thấy ở bất kì nơi nào khác, vì vậy hãy chú ý đến những thiết kế đặc biệt này nhé! Nếu bạn muốn thử vẽ một bức tượng maneki-neko tại nhà, bạn cũng có thể mua phiên bản tượng trơn ở đây và thể hiện sự sáng tạo của mình. Ngoại trừ thứ Tư hằng tuần, ngày lễ Obon, các ngày lễ quốc gia, hai ngày 31/12 và 1/1, bảo tàng mở cửa hàng ngày từ 10:00 sáng đến 5:00 chiều.

    Trang web của Bảo tàng nghệ thuật maneki-neko *Chỉ có tiếng Nhật
    Bản đồ chỉ dẫn

    Thưởng thức một bữa tối thư giãn cùng những chú mèo maneki-neko
    JazzBar Samurai

    maneki-neko-at-jazzbar-samurai

    Bạn muốn uống chút gì đó, thưởng thức âm nhạc trong một không gian được bao quanh bởi 2.000 bức tượng maneki-neko? JazzBar Samurai (JazzBarサムライ) là nơi dành cho bạn! Maneki-neko có vẻ ngoài dễ thương và được xem là một biểu tượng may mắn về tài lộc, hẳn bạn sẽ nghĩ nó khó mà thích hợp với một quán bar nhạc jazz. Nhưng JazzBar Samurai sẽ làm bạn bất ngờ và thích thú đấy. Nằm tại quận Shinjuku (新宿区) của Tokyo (東京), quán bắt đầu hoạt động từ năm 1979 và hằng ngày mở cửa từ 6:00 tối đến 1:00 đêm! Bên cạnh những đồ uống có cồn thông thường bạn có thể tìm thấy ở quán bar, bạn có thể nhấm nháp nhiều món ăn từ các món ăn phương Tây và Nhật Bản như pizza, cơm chiên, salad, cơm omelette và mì ống trong khi nền nhạc jazz nhẹ nhàng êm tai. Một loạt các bức tượng maneki-neko được trang trí ở đây chắc chắn sẽ là một bữa tiệc thị giác dành cho bạn, vì vậy, bạn đừng bỏ qua nơi này để có một trải nghiệm pha trộn thú vị của mèo gốm và đồ uống nhé!

    Trang web của JazzBar Samurai *Có tiếng Nhật và tiếng Anh
    Bản đồ chỉ dẫn

    Bây giờ bạn đã có được rất nhiều thông tin về con mèo mang điềm lành của Nhật Bản, vậy bạn đã sẵn sàng khám phá thế giới hấp dẫn của maneki-neko chưa? Chúc bạn có chuyến đi chơi vui vẻ nhé!