Góc khuất của ngành công nghiệp thần tượng Nhật

  • Giải trí
  • Văn hóa
  • Xã hội
  • Đời sống
  • Nhật Bản nổi tiếng về nhiều khía cạnh. Đơn cử như đây là nơi tập trung những xu thế lập dị và thời trang sặc sỡ, nói đến Nhật Bản là nói đến sự đổi mới và độc đáo.

    Tuy nhiên, cũng có một sắc thái khác của làng giải trí Nhật Bản nơi có những xu hướng và hiện tượng nổi bật đang thống trị, trở thành cả một ngành công nghiệp. Đó là Văn hoá Thần tượng mà đang thu hút rất nhiều người trẻ, cả trong và ngoài nước. Nó ngày càng lớn mạnh hơn bao giờ hết và tạo ra giá trị vật chất đáng kể, đóng góp không nhỏ vào doanh thu của ngành giải trí nói chung.

    Thần tượng có ở khắp mọi nơi, trên TV và trên các bảng xếp hạng. Những người trẻ ước mơ trở thành thần tượng và ngưỡng mộ những thần tượng đang nổi tiếng. Tuy nhiên, đằng sau cuộc sống hào nhoáng và đầy lôi cuốn của một người nổi tiếng là góc khuất mà ít ai biết đến. Trở thành thần tượng ở Nhật có thật sự lý tưởng đến vậy? Nó là sự thoát ly hay chỉ là cái bẫy? Nó là sự phát huy tài năng hay chỉ là bóc lột thanh xuân? Và sẽ thế nào nếu những người trẻ muốn trở thành thần tượng bằng mọi giá?

    Thần tượng là gì?


    Thần tượng (アイドル) là một cụm từ dùng để miêu tả những nhân vật giải trí trẻ tuổi ở Nhật. Những ngôi sao thần tượng này trẻ trung và dễ thương, và thường được đào tạo để hát, nhảy, làm MC, lồng tiếng, pha trò, làm người mẫu và chơi nhạc cụ. Không hề nói quá về sức ảnh hưởng rộng rãi của các thần tượng ở Nhật, họ thu hút sự quan tâm khổng lồ và khiến cho đám đông phát cuồng.

    Thần tượng không chỉ là những người làm giải trí, họ còn được coi như những hình mẫu cho người trẻ. Vì vậy, nhận thức cộng đồng của họ phải tích cực. Một thần tượng được xem là sự tấm gương của xã hội, là đại diện của những công dân Nhật Bản trẻ tuổi đầy lý tưởng, và như vậy, hình ảnh của họ phải hoàn hảo.

    Bởi vậy, thần tượng được kì vọng phải làm việc rất chăm chỉ, dành nhiều giờ cho việc luyện tập, trình diễn, lưu diễn, giữ dáng, giao lưu cùng người hâm mộ, trả lời phỏng vấn v.v. để thu hút sự yêu mến của công chúng.

    Thần tượng có thể đạt được thành công vang dội, đó thật sự là ước mơ cho những bạn trẻ đang tìm kiếm sự nổi tiếng và may mắn. Nếu họ tuân theo quy luật của cuộc chơi, họ có thể có được sự nghiệp đầy hứa hẹn và kiếm được rất nhiều tiền. Tuy nhiên, chỉ cần một lỗi lầm thôi, họ sẽ phải nói lời tạm biệt với sự nghiệp, bạn bè, người hâm mộ và thậm chí cả gia đình của họ.

    Đó là một công việc áp lực, ở một đất nước cũng đầy áp lực với những quy chuẩn xã hội khắt khe và phân cấp rất rõ ràng. Nhưng vài người cho rằng, đó là một cơ hội đổi đời đối với những người bình thường, không có bất cứ cơ hội nào khác để trở nên giàu có và nổi tiếng. Hay đó đơn giản là một thông điệp rằng những người làm việc chăm chỉ sẽ được đền đáp xứng đáng.

    Một vài ví dụ của các nhóm nhạc thần tượng nổi tiếng ở Nhật Bản

    Có rất nhiều nhóm nhạc thần tượng ở Nhật Bản. Nếu bạn tới Tokyo hay Osaka, bạn sẽ thấy các thần tượng quảng bá cho đĩa nhạc hay chuyến lưu diễn mới nhất của họ, hay tận mắt thấy người hâm mộ xếp hàng chờ đợi để sở hữu các sản phẩm liên quan đến thần tượng. Đây là hai ví dụ trong số các nhóm nhạc thần tượng nổi tiếng với đông đảo người hâm mộ trên toàn quốc.

    AKB48

    Có thể nói AKB48 là một trong số những nhóm nhạc nổi tiếng nhất Nhật Bản. AKB48 chỉ là một trong số các nhóm nhạc nữ được tạo ra bởi thương hiệu đào tạo thần tượng khổng lồ Project 48 (PJ48), cùng với các nhóm khác bao gồm SKE48, NMB48, HKT48, và NGT48. Chẳng phải cả cái tên cũng hao hao giống nhau sao?

    Đó là bởi vì họ khá tương đồng, tất cả cùng tuân theo những ý tưởng giống nhau để sao cho trông thật hoàn hảo và biểu diễn thật hay. AKB48 bao gồm khoảng 130 thành viên dù đôi lúc cũng biến động. Ai cũng biết rằng có một sự cạnh tranh khốc liệt để không chỉ được vào nhóm mà còn trở thành một trong số những cô gái nổi bật trong nhóm.

    AKB48 tổ chức các buổi thử giọng khá đều đặn, thu hút các cô gái trẻ thậm chí chưa đến đôi mươi, mong muốn có cơ hội trở thành thần tượng.

    SMAP

    Thần tượng nam cũng rất phổ biến ở Nhật, và một trong những lò đào tạo các nhóm nhạc nam hàng đầu là Johnny and Associates, công ty quản lý nhiều nhóm nhạc nam, bao gồm cả nhóm nhạc SMAP huyền thoại. SMAP ra mắt vào năm 1988 và mặc dù đã tan rã vào năm 2016, họ đã nắm giữ một lượng người hâm mộ khổng lồ.

    SMAP có chỉ 5 thành viên nhưng đã trở thành báu vật quốc dân tại Nhật và đã tạo nền móng cho các nhóm nhạc sau này như V6, TOKIO, Arashi và Hey!Say!Jump. Quá trình tuyển thành viên tương tự như AKB48, đó là tổ chức các buổi thử giọng và sau đó là chương trình đào tạo dành cho các cậu bé trẻ tuổi.

    Những nhóm nhạc nam này thường thu hút người hâm mộ là các cô gái trẻ, và phải cạnh tranh rất nhiều để trở thành thành viên vì đó là con đường cho một sự nghiệp hái ra tiền trong ngành công nghiệp giải trí.

    Thần tượng kiếm tiền như thế nào?

    Thần tượng được trả tiền bởi các công ty quản lý họ, nhưng lương của một thần tượng có thể biến động và thay đổi rất nhiều dựa vào mức độ nổi tiếng và cách thức quảng bá bản thân của mỗi người. Ngành công nghiệp này có nhiều chiêu thức marketing thông minh để sinh lời.

    Một trong những cách thức thú vị nhất có thể kể tới là “tấm vé bắt tay”. Đó là khi người hâm mộ mua đĩa CD và trong mỗi đĩa CD đó có một cái vé bốc thăm trúng thưởng ở bên trong. Nếu may mắn, họ có thể thắng tấm vé bắt tay, có nghĩa là, họ có thể bắt tay với một trong số những thần tượng của họ tại buổi lễ tri ân người hâm mộ.

    Dĩ nhiên, điều này không chỉ mang lại một khoản tiền không nhỏ mà còn đảm bảo rằng ca khúc của thần tượng sẽ tiến thẳng tới vị trí cao trên bảng xếp hạng âm nhạc vì người hâm mộ đã không tiếc tiền mua đĩa. Một cách kiếm bộn tiền khác là bán đồ lưu niệm. Người hâm mộ thần tượng cực kì tận tâm, và sẽ bỏ ra nhiều tiền để mua những chiếc áo T-shirt mới nhất hay những hộp cơm có hình thần tượng yêu thích của họ.

    Những thần tượng có thể tách nhóm và tự mình kiếm tiền, ví dụ bằng cách phát hành những ca khúc của riêng họ hay xuất hiện trong các quảng cáo và sự kiện. Vì vậy, một số người tranh luận rằng làm việc chăm chỉ để trở thành thần tượng sẽ được đền đáp bằng một tương lai giàu có.

    Góc khuất

    Ngành công nghiệp này có rất nhiều mặt trái. Trong khi các quản lý giàu có đứng sau cánh gà thu lợi thì nhiều thần tượng trẻ đang phải làm việc cật lực, hi sinh rất nhiều cho hoài bão thành công và nổi tiếng.

    Hình tượng ngây thơ, trong sáng

    Hơn tất cả, thần tượng được kì vọng phải thật thuần khiết, hoàn hảo giống như thiên thần vậy. Hình ảnh ngây thơ, đáng yêu như trẻ con có sức hút mạnh mẽ ở Nhật. Dĩ nhiên, điều này áp dụng với mọi thần tượng nhưng phần lớn lại nghiêng về các thần tượng nữ. Thần tượng nữ phải tạo được ấn tượng rằng họ không có nhiều mối tình và không có kinh nghiệm tình dục.

    Có một vài ví dụ về việc các thần tượng có quan hệ tình cảm bí mật. Nếu truyền thông phát hiện ra điều này, sự nghiệp của thần tượng coi như kết thúc. Điều này có thể là áp lực khủng khiếp với các thần tượng, vì họ đang trong độ tuổi thanh xuân khi mà quan hệ yêu đương là rất bình thường và lành mạnh. Khước từ tình dục và nói không với quan hệ nam nữ là một sự hi sinh lớn.

    Xâm hại tình dục và bóc lột

    Đã có rất nhiều những báo cáo về việc những thần tượng nữ bị xâm hại tình dục bởi người chủ hay người quản lý của họ – đa số là đàn ông. Đáng buồn thay, Nhật Bản vẫn đang đối mặt với rất nhiều thử thách để có thể ngăn chặn và trấn áp vấn nạn đen tối liên quan đến tình dục. Điều này được thể hiện ở sự thật rằng dù đã có nhiều báo cáo về việc quấy rối và lạm dụng, nhưng cơ bản không có biện pháp nào được thực thi.

    Bóc lột cũng là một mặt tiêu cực khác của việc trở thành thần tượng. Không chỉ là bị bóc lột nặng nề về mặt tài chính (nhiều thần tượng thậm chí không kiếm được nhiều hơn mức lương tối thiểu, trong khi những ông chủ đứng sau thì kiếm bộn tiền) mà họ còn thường xuyên phải làm việc nhiều giờ, bị ép xuất hiện trước công chúng và gò bó trong những tiêu chuẩn khắt khe.

    Phải đương đầu với những rủi ro khủng khiếp

    Ví dụ như ở các sự kiện giao lưu người hâm mộ trúng tấm vé bắt tay, người ta đã ghi nhận nhiều trường hợp người hâm mộ là nam giới giở trò khiếm nhã với các thần tượng nữ, nhưng họ vẫn phải chịu đựng vì đó cũng được xem là một phần của công việc.

    Năm 2014, hai thành viên của AKB48 và một nhân viên đã bị tấn công dữ dội bởi một người đàn ông với lưỡi cưa tay dài 50cm. Các thành viên vẫn còn sợ hãi, và kể từ vụ tấn công này, an ninh đã được tăng cường tại các sự kiện như vậy. Tuy nhiên, đó chỉ là một ví dụ cực đoan, và phải chấp nhận rằng, những điều kinh khủng có mặt khắp mọi nơi.

    Kết

    Là một thần tượng có thể rất thú vị nhưng nó đòi hỏi rất nhiều nỗ lực, may mắn và cả sự hi sinh. Các thần tượng phải nỗ lực làm việc để đạt được tất cả những gì mà công chúng Nhật Bản mong muốn, nhưng đôi khi họ không thể đáp ứng được. Điều đó còn phụ thuộc vào những gì mà thần tượng muốn nữa, sự nổi tiếng và được công nhận hay chỉ là một cuộc sống giản đơn bình thường?

    Sau này, khi bạn có dịp xem các thần tượng Nhật Bản trên TV, trông rất vui vẻ và luôn tươi cười trước máy quay, hẳn bạn sẽ tự hỏi đằng sau những nụ cười đẹp ấy, không biết là họ có đang phải chịu đựng các tiêu cực của ngành công nghiệp giải trí mà thường ít được đề cập, dù có lẽ cần được nói đến.